KONGRELER SEZONU-3: YENİDEN BAŞLAMAK LAZIM
Muhittin Erden
erden.m@gmail.com

KONGRELER SEZONU-3: YENİDEN BAŞLAMAK LAZIM

Önceki yazımızda parti içi feodal bağların çok güçlü olduğunu yazmıştık. Bunun sebebi öncelikle Siyasi Partiler Yasası'dır. Sonraki sebep ise parti tüzükleridir. Parti içi kongre süreçlerinde feodal bağlardan arınmak gerekiyor.

31 Ağustos 2026 Pazartesi 13:38 makaleler

Önceki yazımızda parti içi feodal bağların çok güçlü olduğunu yazmıştık. Bunun sebebi öncelikle Siyasi Partiler Yasası’dır. Sonraki sebep ise parti tüzükleridir. Parti içi kongre süreçlerinde feodal bağlardan arınmak gerekiyor.

Üyelerin söz sahibi olabilmek adına çırpınışlarını izliyoruz. Bölünmenin ardından kurulan Yeni Parti, kongreleri üyelerle yapacağını açıkladı. Her ne kadar yasaya uygun olmasa da “uydururuz” diyorlar. Yani ortaya bir parti kutusu konulacak ve üyeler oy atacaklar. Ama delege sistemi yasa gereği kalkmıyor. O delegeler yine seçilecek ve resmi kayıtlarda seçme hakkı onlara ait olacak. Bakalım nasıl bir süreç işleyecek.

CHP’de kongre süreci Eylül ayında başlayacak. Seçim sisteminin sil baştan değişmesi gerekiyor. Liyakat sahibi, çalışan ve siyaset bilincine sahip kişilerin görevlendirilmesi gerekiyor. Meslek kotaları, seçilecek kadroların niteliğini belirler. Kadın kotası, siyasette etik, dürüstlük ve renklilik demektir. Gençlik kotası, yeni siyasetçilerin seçilmesini sağlayan bir anahtardır.

Fakat seçimlerde din-mezhep etkisini, hemşerilik etkisini, akraba etkisini, popülerlik etkisini ve parayla seçilme etkisini yok edemiyoruz. Bunlar için öncelikle sağlam bir çalıştayla analiz edip rapor haline getirmek gerekir. Bu süreç için vaktimiz yok. Fakat kongrelerin ardından CHP’nin bu tüzük değişikliğine ihtiyacı vardır.

Kamuoyu önünde CHP gerçekten çok yıpratıldı. Seçmen üzerinde olumsuz bir algı yaratıldı. Basın da buna çanak tuttu. CHP’nin önünde çok güzel bir fırsat var. Üye yapısında gerçekten büyük bir temizlik yaşandı. Özverili ve parti ilkelerine bağlı kadrolarla yola devam edilecek. Kurumsal kimliğini ülkeye duyurmanın tam zamanıdır. CHP’nin kişilerin değil, ilkelerin partisi olduğunun gösterilmesi gerekecek.

Tüzüğe ters düşmeden genelgelerle bazı kuralları uygulamanın zamanıdır. CHP yönetiminin ivedi olarak bu kararları alması gerekiyor.

Bu kararların neler olabileceği konusunda notlar aldım.

1- İlçe delegesi, il delegesi ve kurultay delegeliğine bireysel taleple aday olacakların başvuruları yazılı ve kongre tarihinden önce olmalıdır.

2- Kongrelerde başkanlık, yönetim kurulu üyeliği ve disiplin kurulu üyeliği için başvurular kongre tarihinden önce yazılı yapılmalıdır.

3- Mahalleler de dahil olmak üzere tüm seçimler çarşaf listeyle yapılmalıdır.

4- Anahtar liste tehlikesine karşı kullanılacak oy sayısı asgaride tutulmalıdır. Bu oran değişebilir.

Örnek olarak 1/5 oranı kullanılabilir. Seçilecek kişi sayısı 5’e bölünür ve o kadar sayıda işaretleme yapılır. 15 kişinin seçildiği yerde işaretleme sayısı 3’tür. Tüzük gereği çarşaf liste korunmuş olur. Ne kadar işaretleme yapılacağı genelgeyle belirlenir. Böylece blok liste nedeniyle birkaç oyla kaybedenler küstürülmemiş olur.

Bu tespitler delege ağalarının blok listelerle hâkimiyet kurmasına engel olur. Çarşaf listeyi etkisiz kılan da anahtar listelerdir. Bunun da önü kapatılmış olur. Birkaç oyla kaybedilen liste seçimlerinin önüne geçilir ve eşit temsil hakkı sağlanmış olur. Feodal etki en aza indirgenmiş olur. Herkesin temsil hakkının bulunduğu bir ortam oluşur. Partide yoldaşlık bağı kurulur ve güçlü bir örgüt profili ortaya çıkar. Kongreler birlik ve beraberlik içinde yapılır.

Bu bir fırsattır. Uygulanabilir bir fırsattır. Örgütün içinde bu konuda çalışacak kadrolar vardır. Bir an evvel harekete geçmenin zamanıdır.

YENİDEN BAŞLAMAK LAZIM.