KONGRE SEZONU 4 "BLOK LİSTE”
Muhittin Erden
erden.m@gmail.com

KONGRE SEZONU 4 "BLOK LİSTE”

CHP, Özgür Özel başkanlığında 2024 yerel seçimlerine girdi. CHP seçimlerde %37,77 oy oranı ve 17.391.548 oy olarak birinci parti çıktı. Büyükşehirlerin tamamına yakını kazanılmıştı. Fakat önemli bir ayrıntıdan bahsedeceğim.

10 Eylül 2026 Perşembe 20:13 makaleler

Partilerde bu ay kongre süreçleri başlıyor.

Delege seçimlerinde blok liste nedir? En önemlisi, kolaya kaçmaktır. Oy kullanmak kolaydır. Oy saymak kolaydır.

Blok listede taraflar kendi listelerini hazırlarlar ve oylar bu listelere verilir. Kişi seçemezsiniz. Seçebilseniz bile bireysel kalacağından etkisiz olur.

Blok liste, belirli bir sınıfı, etnik yapıyı ya da ideolojiyi temsil eder. Burada oy kullanırken aynı yaşam tarzına sahip olduğumuz, aynı inançları paylaştığımız listeye blok olarak oy veririz.

Partilerde durum farklıdır. Hedef ideolojidir. İnanç renktir. Saygıdır. Farklı düşünce grupları olabilir.

Örnek CHP. “Biz solcuyuz” diyenler. “Biz sosyal demokratız” diyenler. “Biz ulusalcıyız” diyenler. Bunlar parti içinde bir kanat oluşturabilir. Fakat kurumsal kimlikleri yoktur. Keşke bu kanatlar temsil edilebilseydi.

O zaman kanatlar yarışırdı. Sol kanat, Ulusal Kanat, Sosyal Demokrat Kanat gibi...

Fakat bunun ne farkındayız ne bilincindeyiz.

Blok listeyle yapılan seçimlerde renkler yarışıyor. Beyaz liste, kırmızı liste, mavi liste gibi. İdeolojik bir tarafları yok. Sadece Ahmet’in listesi veya Mehmet’in listesi diye yarışılır.

Gerçeği şudur. Birkaç kanaat önderi ya da delege ağası diyelim. Bir araya gelirler. Kendi listelerini yaparlar. Bunların arkadaş, mezhep, hemşeri, yanlarında çalışan üyelerden hazır bir potansiyelleri vardır. Delege adayları etraflarında dönerler. Listeye girebilmek için yalakalık yaparlar.

Listeler hazırlanır. Seçim günü ilan edilir. Blok liste hazırlayanlar tarafından seçim yapılır. Diğer üyelerin haberi bile yoktur. Delegeliğe talep açmak gibi bir iradeleri yoktur. Onlar sadece piyon üyelerdir.

Blok liste birden fazla çıkmış ise en güçlü delege ağası listesi kazanır. Diğer listedeki delege adayları kaç oy alırsa alsın, sürecin dışına itilirler. Diğerleri zaten baştan yok sayılmıştır.

Sonrasında partiden soğuma ve küskünlükler başlar.

Çok az oy farkla blok liste yarışında seçim kaybedenler bile bir daha partiye uğramaz. Çalışmalara katılmaz. “Bizim dönemimiz değil.” derler. “Bizi izne çıkardılar.” derler.

Bir parti ideolojik bütünlüğün temelinde kurulur. Fikir ayrılıkları temelde değil, ayrıntılardadır. Hedef aynı, yol farklıdır. Fakat bu yol ne arkadaş, ne mezhep, ne hemşeri ne de ticari olamaz.

Nispi temsil sistemi önerileri vardır. Her liste, oy aldığı kadar temsilci ya da delege çıkartır. Fakat feodal sistemle üretilen blok listeler olduğu sürece, nispi sistem ne kadar başarılı olabilecektir?

Son bir not daha ekleyelim.

Blok listede istediğiniz ismi çizip, istediğinizi yazabiliyorsunuz. Bunun ismi de demokrasi oluyor.

Bir kere, parti tüzüğünde çizip yazma gibi bir ibare ahlaki değildir. İkincisi ise ideoloji yarışırken, çizip bir başka isim yazmak ihanettir.

Kısaca özetleyelim.

Kurumsallaşmış ve demokrasiyi savunan kurumlar (partiler) için blok liste uygulaması yanlış bir sistemdir. İvedi olarak vazgeçilmelidir.

“BLOK LİSTEYE HAYIR” sloganıyla hepinize sevgi ve saygılarımı sunuyorum.


Diğer köşe yazıları

CHP DÜŞMANLIĞININ TARİHİ '8' DEĞİŞİMCİLER

CHP, Özgür Özel başkanlığında 2024 yerel seçimlerine girdi. CHP seçimlerde %37,77 oy oranı ve 17.391.548 oy olarak birinci parti çıktı. Büyükşehirlerin tamamına yakını kazanılmıştı. Fakat önemli bir ayrıntıdan bahsedeceğim.

08 Ekim 2026 Perşembe 20:25 makaleler

CHP DÜŞMANLIĞININ TARİHİ (7) CUMHURBAŞKANLIĞI HÜKÜMET SİSTEMİ DÖNEMİ

Referandumun ardından Recep Tayyip Erdoğan tekrar AKP Genel Başkanlığına seçildi. Askerî mahkemeler kapatıldı. HSYK kaldırılarak yerine atama ile HSK kuruldu ve yargıya atama müdahalesi yapılmış oldu. Seçim ittifakı kurulabilmesini sağlayan yasa çıkarıldı.

05 Ekim 2026 Pazartesi 20:12 makaleler

CHP DÜŞMANLIĞININ TARİHİ (6) AKP İKTİDARI İLE PARLAMENTER SİSTEM SÜRECİ

2002 seçimleri, Türkiye siyaset tarihinin değiştiği bir seçim olarak kabul edilir. Milli Görüş'ün temsilcilerinin başında Erdoğan ile arkadaşlarının bulunduğu; merkez sağın temsilcileri, bazı akademisyenler ve teknokratlar tarafından AKP kuruldu.

01 Ekim 2026 Perşembe 20:43 makaleler

CHP DÜŞMANLIĞININ TARİHİ (5) 1980 DARBESİ SONRASI

1980 sonrası demokratikleşme sürecinde CHP kadrolarının bir kısmı Halkçı Parti bünyesinde örgütlendiler. Diğerleri Erdal İnönü başkanlığında Sosyal Demokrasi Partisi içerisinde çalıştılar. Siyasi Partiler Yasası'nda baraj sistemi konulmuştu.

28 Eylül 2026 Pazartesi 22:38 makaleler

SİYASETÇİNİN İRADESİ HALKIN İRADESİDİR

Yerel seçimlerden bu yana olağanüstü bir kırılma yaşıyoruz. Bu hızla devam edersek muhalefet partilerinden seçilen siyasetçi kalmayacak gibi görünüyor. Sevgili Bülent Pınarbaşı'nın "Seçmen İradesi Nerede?” başlıklı yazısını dikkatle okuyun.

25 Eylül 2026 Cuma 20:06 makaleler