Batıçim projesi için kritik tespitler

İzmir'in Aliağa ilçesi Horozgediği Mahallesi'nde Batıçim tarafından kurulması planlanan yıllık 3,5 milyon ton kapasiteli klinker öğütme ve paketleme tesisine ilişkin açılan davada hazırlanan bilirkişi raporu kamuoyunda geniş yankı uyandırdı.

EGEÇEP ve bölgede yaşayan vatandaşların açtığı dava kapsamında hazırlanan raporda, proje dosyasında yer alan teknik değerlendirmelerin birçok açıdan eksik olduğu belirtildi. Bilirkişiler, mevcut haliyle projenin çevresel etkilerinin sağlıklı biçimde analiz edilmediği ve "ÇED Gerekli Değildir" kararının bilimsel açıdan yeterli dayanaklara sahip olmadığını değerlendirdi.

Çevresel etkiler yeterince ortaya konulmamış

Raporda öne çıkan başlıklardan biri, tesisin faaliyetlerinin bölgedeki tarım, hava kalitesi, su kaynakları ve ekosistem üzerindeki olası etkilerinin ayrıntılı şekilde incelenmemiş olması oldu.

Bilirkişi heyeti;

• proje alanına ilişkin jeolojik çalışmaların standartlara uygun hazırlanmadığını,
• çevresel etkilerin kapsamlı biçimde değerlendirilmediğini,
• toz emisyonları ile hava kalitesine ilişkin analizlerin yetersiz kaldığını,
• yer altı ve yer üstü su kaynaklarına olası etkilerin yeterince ortaya konulmadığını,
• bölgedeki zeytinlikler ve tarımsal üretime yönelik risklerin ayrıntılı değerlendirilmediğini belirtti.

Kamu yararı açısından uygun bulunmadı

Bilirkişi raporunda en dikkat çekici değerlendirmelerden biri de kamu yararı konusunda yapıldı.

Rapora göre mevcut proje dosyasıyla verilen "ÇED Gerekli Değildir" kararının kamu yararı ilkesini karşılayacak bilimsel ve teknik yeterliliğe sahip olmadığı ifade edildi. Projenin çevresel riskleri tam olarak ortaya konulmadan verilen kararın mevzuat açısından eksik değerlendirmelere dayandığı vurgulandı.

Süreç mahkemenin vereceği kararla netleşecek

Dava sürecinde bilirkişi raporu mahkemeye sunulmuş durumda. Nihai karar ise bilirkişi görüşü, tarafların itirazları ve dosyadaki diğer deliller birlikte değerlendirilerek mahkeme tarafından verilecek.

Bilirkişi raporları mahkemeler açısından önemli teknik görüş niteliği taşısa da tek başına bağlayıcı karar anlamına gelmiyor. Mahkemenin önümüzdeki süreçte davaya ilişkin nihai hükmünü açıklaması bekleniyor.

EGEÇEP'ten kararın iptali çağrısı

Bilirkişi raporunun açıklanmasının ardından Ege Çevre ve Kültür Platformu (EGEÇEP), raporun "ÇED Gerekli Değildir" kararındaki eksiklikleri ortaya koyduğunu belirterek kararın iptal edilmesi gerektiğini savundu.

Platform, Aliağa'nın uzun yıllardır ağır sanayi yatırımlarının yoğunlaştığı bir bölge olduğuna dikkat çekerek, yeni sanayi yatırımlarında çevresel etkilerin bütüncül biçimde değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Kuzeyin Sesi Notu: Haberde yer alan değerlendirmeler, mahkemeye sunulan bilirkişi raporu ile dava dosyasındaki mevcut süreç esas alınarak hazırlanmıştır. Davaya ilişkin nihai hukuki karar henüz verilmemiş olup, yargılama süreci devam etmektedir.